Wat is goed koopmansgebruik?
Goed koopmansgebruik is de open norm waarmee je als ondernemer je winst bepaalt voor de belasting. De wet schrijft geen vaste rekenmethode voor. Je bepaalt je winst op een manier die in het bedrijfsleven algemeen aanvaard is, die bij je onderneming past en die je elk jaar op dezelfde manier toepast. Daarbij hoort ook dat je boekhouding waarheidsgetrouw is.
In jortt helpt een vaste werkwijze je daarbij: je boekt elk jaar op dezelfde categorieën, en je jaarrekening komt rechtstreeks uit je boekingen.
Waar het begrip vandaan komt
Goed koopmansgebruik staat in artikel 3.25 van de Wet inkomstenbelasting 2001: de winst van een jaar bepaal je volgens goed koopmansgebruik, met een bestendige gedragslijn die niet afhangt van de verwachte uitkomst. Via de Wet op de vennootschapsbelasting geldt hetzelfde voor de bv.
Wat het precies inhoudt, staat niet in de wet. Vaak wordt pas duidelijk of iets naar goed koopmansgebruik is gedaan nadat een rechter uitspraak heeft gedaan. En de uitleg verschuift mee met wat in het bedrijfsleven gebruikelijk wordt.
De drie beginselen
Uit de rechtspraak komen drie beginselen die je bij elke keuze kunt gebruiken:
- Het realiteitsbeginsel. Opbrengsten en kosten horen in het jaar waar ze bij horen. Een laptop die je drie jaar gebruikt, schrijf je af over die drie jaar. Werk je in december en stuur je de factuur in januari, dan hoort de omzet bij december.
- Het voorzichtigheidsbeginsel. Een verlies neem je zodra je het ziet aankomen, een winst pas als hij er is. Weet je dat een klant niet meer gaat betalen, dan neem je dat verlies nu en niet pas als het faillissement rond is.
- Het eenvoudsbeginsel. Kleine, steeds terugkerende posten mag je eenvoudig verwerken. Een jaarabonnement van een paar tientjes boek je in één keer als kosten, ook al loopt het door in het volgende jaar.
Keuzevrijheid
Binnen die beginselen heb je vrijheid. Elke manier van winstbepaling is toegestaan, zolang die bedrijfseconomisch aanvaardbaar is en niet in strijd is met de wet. Denk aan de gebruiksduur die je voor een bedrijfsmiddel aanhoudt, of hoe je je voorraad waardeert.
De bestendige gedragslijn
Als je eenmaal een methode hebt gekozen, gebruik je die de volgende jaren ook. Dat heet de bestendige gedragslijn. Je mag alleen van methode wisselen als goed koopmansgebruik dat rechtvaardigt, en dus niet als het je alleen om een eenmalig belastingvoordeel gaat. Je kiest dus de methode die bij je bedrijf past, en niet een methode omdat je er dit jaar minder belasting door betaalt.
Goed koopmansgebruik in jortt
Een bestendige gedragslijn houd je het makkelijkst vol met een vaste werkwijze. Zo helpt het boekhoudprogramma van jortt daarbij:
- Elk jaar dezelfde indeling. Jortt gebruikt het categorieënschema van de Belastingdienst, dus je boekt elk jaar op dezelfde categorieën.
- Kosten in de juiste periode. Een kostenboeking komt in de maand van levering, ook als de factuur later komt. Kosten die over meer maanden lopen, verdeel je met overlopende posten, en een bedrijfsmiddel schrijft jortt automatisch af over de gebruiksduur die jij opgeeft.
- Je boekhouding volgt je bank. Met een gekoppelde bankrekening komt elke boeking voort uit wat er echt op je rekening is gebeurd, en de bankbestanden die je inleest, bewaart jortt.
- Je jaarrekening komt uit je boekingen. De jaarrekening pas je niet met de hand aan; klopt er iets niet, dan pas je de boeking aan. In jortt Plus zie je met de audit trail bovendien wie wat wanneer heeft geboekt of aangepast.
Wat je niet in jortt doet
Jortt kiest je methode van winstbepaling niet voor je. Hoe lang je een bedrijfsmiddel afschrijft, welke restwaarde je aanhoudt en of je een overlopende post maakt, bepaal je zelf. Twijfel je of een keuze fiscaal past, overleg dan met een boekhoudcoach die jortt kent of een andere adviseur.
Verwante termen
Accounting-principes: de twaalf beginselen van boekhouden, waaronder voorzichtigheid en continuïteit.
Fiscale winst: de winst die je volgens goed koopmansgebruik bepaalt.
Afschrijven: het realiteitsbeginsel toegepast op bedrijfsmiddelen.
Overlopende posten: kosten en opbrengsten in het juiste jaar zetten.
Kasstelsel en factuurstelsel: wanneer je omzet en btw meetelt.
Veelgestelde vragen over goed koopmansgebruik
Heb je een vraag? Wij hebben de antwoorden!
Wat is goed koopmansgebruik?
Goed koopmansgebruik is de open norm waarmee je als ondernemer je winst bepaalt voor de belasting. De wet schrijft geen vaste rekenmethode voor, maar vraagt dat je je winst bepaalt op een manier die in het bedrijfsleven algemeen aanvaard is, die past bij je onderneming en die je elk jaar op dezelfde manier toepast.
Welke beginselen horen bij goed koopmansgebruik?
Drie beginselen. Het realiteitsbeginsel: opbrengsten en kosten horen in het jaar waar ze bij horen. Het voorzichtigheidsbeginsel: een verlies neem je zodra je het ziet aankomen, een winst pas als hij er is. En het eenvoudsbeginsel: kleine, steeds terugkerende posten mag je eenvoudig verwerken.
Wat is de bestendige gedragslijn?
Als je eenmaal een methode hebt gekozen, gebruik je die de volgende jaren ook; dat heet de bestendige gedragslijn. Je mag alleen van methode wisselen als goed koopmansgebruik dat rechtvaardigt, en dus niet als het je alleen om een eenmalig belastingvoordeel gaat.
Helpt jortt mij bij goed koopmansgebruik?
Ja, met een vaste werkwijze. Je boekt elk jaar op dezelfde categorieën, die van de Belastingdienst. Kosten komen in de maand van levering, ook als de factuur later komt, en bedrijfsmiddelen schrijf je af over hun gebruiksduur. Je boekhouding volgt je bankrekening, en de jaarrekening komt rechtstreeks uit je boekingen.
Bepaalt jortt voor mij welke methode van winstbepaling ik kies?
Nee. Jortt boekt volgens een vaste indeling, maar de keuzes maak je zelf, zoals de gebruiksduur en restwaarde van een bedrijfsmiddel of of je een overlopende post maakt. Twijfel je of een keuze fiscaal past, overleg dan met een boekhoudcoach of adviseur.