Gegevens onderneming(en) in de ib-aangifte: elk invulveld uitgelegd

Het eerste scherm over je bedrijf heet Gegevens onderneming(en). Je vult er geen bedragen in, maar je legt vast om welke onderneming het gaat en je beantwoordt een reeks vragen over het jaar. Die antwoorden bepalen hoe de rest van het formulier eruitziet: welke schermen je krijgt, en zelfs of bepaalde kolommen op je balans überhaupt verschijnen.

De schermen op deze pagina komen uit het voorbeeld van Suzan Smitt, zzp’er met een eenmanszaak die websites ontwerpt.

Zet jortt en de Belastingdienst naast elkaar

Open jortt en de site van de Belastingdienst in twee tabbladen naast elkaar, dan kun je heen en weer schakelen zonder je plek kwijt te raken.

In jortt ga je naar Rapporten en dan Aangifte inkomstenbelasting (IB) 2025. Bij de Belastingdienst log je in op Mijn Belastingdienst en ga je in de aangifte naar Ondernemingen.

Het rapport heeft links een lijst met secties en rechts een paneel met de antwoorden op de vragen die de Belastingdienst stelt. Onder het kopje Belastingplichtige beantwoordt jortt een deel van die vragen alvast voor je. De rest beantwoord je zelf; hieronder staat per vraag waar het om gaat.

De gegevens van je onderneming

• Naam onderneming. De naam waaronder je onderneming staat ingeschreven bij de KvK.
• Is de naam van de onderneming gewijzigd? Antwoord je Ja, dan verschijnt er een veld voor de Oude naam van de onderneming.
• Omschrijving van de activiteiten. In je eigen woorden wat je doet.
• Ondernemingsvorm. Eenmanszaak of Samenwerkingsverband (VOF, CV, maatschap). Kies je het tweede, dan komen er drie velden bij: het RSIN van het samenwerkingsverband, de wijze van invullen van winst-en-verliesrekening en de balans, en van wie de onderneming is. Je krijgt dan verderop ook het extra scherm Samenwerkingsverband.
• Is (een gedeelte van) de onderneming in het buitenland gevestigd?
• Heeft de onderneming inkomsten waarop buitenlandse bronbelasting is ingehouden, zoals rente, dividend of royalty’s?
• Wijkt het boekjaar af van het kalenderjaar? Zie hieronder.
• Is deze onderneming in dit boekjaar gestart? Zie hieronder.
• Hebt u de OndernemersCheck gedaan? Antwoord je Nee, dan zet het formulier er een advies onder om hem alsnog te doen. Je kunt gewoon verder, maar doe hem: dat je bij de KvK staat ingeschreven en btw afdraagt, betekent nog niet dat je ondernemer bent voor de inkomstenbelasting.
• Is het fiscale ondernemingsvermogen op 1 januari gelijk aan dat op 31 december van het jaar ervoor? Zie hieronder.
• Hebt u de onderneming in dit boekjaar (geheel of gedeeltelijk) gestaakt of doorgeschoven? Zie hieronder.

Onder het blok staat nog Had u nog een onderneming?. Antwoord je Ja, dan komt er een tweede blok bij en vul je alles nog een keer in voor die onderneming. Het formulier waarschuwt erbij dat je hierna geen ondernemingen meer kunt toevoegen.

Wijkt het boekjaar af van het kalenderjaar?

Een kalenderjaar loopt van 1 januari tot en met 31 december, en in veruit de meeste gevallen is dat ook je boekjaar. Een afwijkend boekjaar loopt bijvoorbeeld van 1 mei tot en met 30 april; dat heet een gebroken boekjaar en is soms gunstig bij seizoenshandel, omdat je opbrengsten en kosten dan aan één seizoen kunt toerekenen. Je vraagt het aan bij de Belastingdienst.

Antwoord je Ja, dan verschijnt er een veld Begin- en einddatum boekjaar.

Een gebroken boekjaar wordt door jortt niet ondersteund. Werk je met jortt, dan is het antwoord hier dus Nee.

Is deze onderneming in dit boekjaar gestart?

Ben je in het jaar waarover je aangifte doet met je bedrijf begonnen, dan had je op 1 januari nog geen bezittingen en schulden. De Belastingdienst laat de kolommen Boekwaarde begin boekjaar op je balans dan helemaal weg.

Dat is precies waarom deze vraag ertoe doet: die beginkolom is bij een lopende onderneming de meest voorkomende oorzaak van een balans die niet sluit, omdat hij niet in het jortt-rapport staat. Ben je gestart, dan heb je dat probleem niet.

Is het fiscale ondernemingsvermogen op 1 januari gelijk aan dat op 31 december ervoor?

Met ondernemingsvermogen bedoelt de Belastingdienst je eigen vermogen: het bedrag dat op je balans passiva onder Eigen vermogen staat. De vraag komt erop neer of je dit jaar begint met precies de stand waarmee je vorig jaar bent geëindigd.

Waarom die vraag: bij de fiscale winstberekening berekent de Belastingdienst je winst uit de groei van je vermogen. Daarvoor moet de beginstand van dit jaar aansluiten op de eindstand van vorig jaar.

Antwoord Ja als:

• je gewoon hebt doorgewerkt in je administratie en je cijfers over vorig jaar aansluiten op wat je toen hebt aangegeven, of
• je dit jaar met jortt bent begonnen en de cijfers uit je vorige aangifte als beginbalans in jortt hebt gezet.

Antwoord Nee als je bewust met andere cijfers bent gestart dan waarmee je vorig jaar bent geëindigd. Het formulier vraagt dan om aanvullende gegevens: voor alle categorieën in je boekhouding moet je ook de waarde per 1 januari opgeven. Die cijfers staan niet in het jortt-rapport, omdat dit in de meeste gevallen niet speelt.

Ben je dit jaar overgestapt naar jortt en wijkt de waarde van je bedrijfsmiddelen een klein beetje af van wat er in je oude boekhoudprogramma stond? Antwoord dan alsnog met Ja en ga verder. Je maakt het jezelf onnodig moeilijk door voor een paar euro de hele beginbalans apart te moeten opgeven.

Hebt u de onderneming gestaakt of doorgeschoven?

Ben je in het jaar met je onderneming gestopt of heb je hem overgedragen, dan antwoord je hier Ja. Verderop in de aangifte krijg je dan een heel blok extra vragen onder de kop Onderneming gestaakt.

Het formulier vraagt de datum van staking en daarna langs welke route het is gegaan: overgedragen, ingebracht in een bv, geruisloos overgedragen aan een mede-ondernemer of werknemer, of doorgeschoven bij overlijden of echtscheiding. Elke route heeft eigen fiscale gevolgen.

Stoppen met je onderneming is fiscaal een van de ingewikkeldste momenten die er zijn: er komt stakingswinst bij kijken, mogelijk een stakingsaftrek en de afwikkeling van je oudedagsreserve. Lees stoppen met je bedrijf, en overweeg dit jaar een boekhoudcoach mee te laten kijken.

De vragen over de situatie in je bedrijf

Na de gegevens volgt een scherm met alleen maar ja/nee-vragen. Ze bepalen samen welke schermen je verderop krijgt.

Een deel van deze antwoorden staat klaar in het jortt-rapport:

De vragen die de meeste gevolgen hebben:

• Waren er een of meer bestelauto’s of personenauto’s in uw onderneming (bijvoorbeeld in eigendom, lease of huur)? Heb je een auto van de zaak, dan is het antwoord Ja. Er komt dan een vervolgvraag: Gebruikte u 1 of meer bestelauto’s of personenauto’s van de onderneming ook privé? Antwoord daar Ja als dat zo is, ook als je minder dan 500 kilometer per jaar privé rijdt. Verderop geef je de details op bij privéonttrekkingen. Boek de bijtelling in je administratie zoals beschreven bij bijtelling auto van de zaak.
• Hebt u vrijgestelde winstbestanddelen? Het formulier zet er een toelichting bij: kies Ja als je een coronategemoetkoming (TVL of TOGS) hebt ontvangen die je moest terugbetalen.
• Hebt u overige activa vanuit het privévermogen ingebracht of aan de onderneming onttrokken? Bij Ja verschijnt een tabel waarin je per stuk een omschrijving en een bedrag invult.
• Is een toegekende of ontvangen schadeloosstelling (geheel of gedeeltelijk) buiten de fiscale winst gehouden? Bij Ja komt er een tabel met soort schadeloosstelling, naam van de uitkerende instantie en bedrag.
• Hebt u investeringen gedaan waarvoor recht bestaat op investeringsaftrek? Antwoord je Ja, dan krijg je verderop het scherm Kleinschaligheidsinvesteringsaftrek, plus de vervolgvraag of een van die investeringen in het Caribisch gebied was. Antwoord je Nee, dan sla je dat scherm over.
• Hebt u recht op energie- of milieu-investeringsaftrek? Bij Ja krijg je het aparte scherm daarvoor, waar het meldingsnummer van RVO nodig is.
• Hebt u recht op doorgeschoven investeringsaftrek uit een voorgaand jaar? Speelt als je in een eerder jaar een investering deed die je toen nog niet volledig kon aftrekken.

De overige vragen (willekeurige afschrijving, agrarische activiteiten, waarderingsstelsel, zeescheepvaart, commanditair vennoot, winst als geldverstrekker, onroerende zaken) staan voor de meeste ondernemers op Nee. Heb je een fiscale partner, dan komt er nog een vraag bij of die partner in de onderneming heeft meegewerkt; dat bepaalt of je later de meewerkaftrek krijgt.

Neem de tijd voor dit scherm. Een Ja te veel levert een scherm op dat je niet nodig hebt; een Ja te weinig laat een scherm verdwijnen waar je wel iets had moeten invullen, en dat merk je pas als de aangifte niet meer klopt. Twijfel je bij een vraag, klik dan op het vraagteken ernaast.

En dan verder

Hierna volgen de schermen met de cijfers uit je boekhouding. Het overzicht van de aangifte laat zien welke dat zijn en in welke volgorde ze komen; de eerste is de winst-en-verliesrekening.