Wat zijn kengetallen?
Kengetallen zijn verhoudingsgetallen die je uit je balans en je winst-en-verliesrekening berekent. Ze vatten veel cijfers samen in een paar getallen. Zo zie je hoe je bedrijf ervoor staat, hoe het zich ontwikkelt en hoe het zich verhoudt tot vergelijkbare bedrijven. Je kent ze misschien ook als ratio’s of KPI’s (key performance indicators).
Waarom kengetallen?
Een balans en een winst-en-verliesrekening bestaan uit tientallen posten. Pas als je die met elkaar in verband brengt, zie je wat ze zeggen: kun je je rekeningen betalen, hoeveel geleend geld zit er in je bedrijf, en verdien je genoeg op wat je erin hebt gestoken?
Kengetallen maken dat in een paar getallen zichtbaar. Je gebruikt ze om je eigen cijfers over de jaren te volgen en om je bedrijf te vergelijken met andere bedrijven in je branche. Banken en financiers gebruiken ze om je bedrijf te beoordelen, bijvoorbeeld bij een kredietaanvraag.
Kengetallen die je uit de balans haalt, zijn een momentopname: ze beschrijven de toestand op één moment. Hoe het geld in de tussentijd binnenkwam en uitging, zie je aan je cashflow.
De vier groepen
Kengetallen zijn onder te verdelen in vier groepen:
| Groep | Wat het zegt | Voorbeelden |
|---|---|---|
| Liquiditeit | Kun je op korte termijn je rekeningen betalen? | current ratio, quick ratio, werkkapitaal |
| Solvabiliteit | Kun je op lange termijn al je schulden betalen? | solvabiliteit, debt ratio, interestdekking |
| Rentabiliteit | Hoeveel winst levert je vermogen op? | RTV en REV, winstmarge |
| Activiteit | Hoe snel draaien je voorraad en je vorderingen? | omloopsnelheid voorraad, debiteurentermijn |
Liquiditeitskengetallen
De kengetallen voor liquiditeit laten zien of je bedrijf op korte termijn aan zijn direct opeisbare betalingsverplichtingen kan voldoen. Een bedrijf met een lage liquiditeit loopt meer risico om een rekening niet op tijd te kunnen betalen.
Current ratio = vlottende activa / kortlopende schulden
Quick ratio = (vlottende activa − voorraad) / kortlopende schulden
Werkkapitaal = vlottende activa − kortlopende schulden
Solvabiliteitskengetallen
De kengetallen voor solvabiliteit laten zien of je bedrijf op lange termijn aan zijn betalingsverplichtingen kan voldoen: kun je je schulden aan geldverstrekkers ook in de toekomst blijven betalen? Solvabiliteit heet ook wel weerstandsvermogen.
Solvabiliteit = eigen vermogen / totaal vermogen × 100%
Interestdekking = bedrijfsresultaat / rentelasten
Rentabiliteitskengetallen
De kengetallen voor rentabiliteit (ook wel rendabiliteit) zeggen iets over de winstgevendheid van je bedrijf. Je zet de winst af tegen het vermogen dat nodig was om die winst te halen, of tegen je omzet.
RTV = (winst na belasting + rentelasten + belasting) / gemiddeld totaal vermogen × 100%
REV = winst na belasting / gemiddeld eigen vermogen × 100%
Winstmarge = winst / omzet × 100%
Activiteitskengetallen
De kengetallen voor activiteit laten zien hoe snel geld door je bedrijf draait, bijvoorbeeld in je voorraad en je vorderingen. Hoe sneller, hoe minder geld er vastzit in je werkkapitaal.
Omloopsnelheid voorraad = inkoopwaarde van de omzet / gemiddelde voorraad. Dit zegt hoe vaak je voorraad per jaar wordt verkocht en aangevuld.
Debiteurentermijn = gemiddeld openstaande facturen / omzet × 365 dagen. Dit zegt hoeveel dagen je klanten er gemiddeld over doen om te betalen. Reken met je omzet inclusief btw, want je openstaande facturen zijn dat ook.
Een rekenvoorbeeld. Je klanten hebben gemiddeld € 15.000 aan facturen openstaan en je omzet inclusief btw is € 182.500 per jaar. Je debiteurentermijn is € 15.000 / € 182.500 × 365 = 30 dagen. Geef je klanten 14 dagen om te betalen, dan betalen ze gemiddeld dus ruim twee weken te laat.
Kengetallen in de jaarrekening
Kengetallen staan vaak in de jaarrekening. Bv’s en nv’s deponeren hun jaarrekening bij de KvK. Een jaarrekening is een opsomming van veel financiële gegevens; door die met elkaar in verband te brengen, krijgen de cijfers pas betekenis. Omdat gedeponeerde cijfers openbaar zijn, kunnen ook anderen, zoals een bank of een leverancier, de kengetallen van zo’n bedrijf berekenen.
Kengetallen in jortt
De cijfers voor je kengetallen haal je uit twee rapporten van je boekhouding in jortt, vanaf jortt ZZP. Je bezittingen, vorderingen, schulden en eigen vermogen staan op de balans, die je per maand bekijkt. Je opbrengsten, kosten en winst staan in de winst-en-verliesrekening, per maand, kwartaal of jaar. Jortt verwerkt een factuur of een bankboeking direct in beide rapporten.
Voor de debiteurentermijn zie je in het rapport onbetaalde facturen per klant hoe lang je facturen al openstaan. Met jortt Plus zet je met Vergelijk balans van twee periodes twee momenten naast elkaar.
Heb je je cijfers nodig voor een bank of financier, dan is er de jaarrekening die jortt opstelt: balans, winst-en-verliesrekening en toelichting, en een vergelijking met voorgaande jaren. Die jaarrekening heeft een hoofdstuk KPI / Kengetallen waarin jortt zes kengetallen voor je uitrekent, met de balans aan het eind van de periode:
| Kengetal | Zo rekent jortt |
|---|---|
| Solvabiliteit | eigen vermogen / totaal vermogen |
| Quick ratio | (vlottende activa − voorraden) / kortlopende schulden |
| Current ratio | vlottende activa / kortlopende schulden |
| Nettowinstmarge | resultaat / opbrengsten |
| Rentabiliteit totaal vermogen | resultaat / totaal vermogen |
| Rentabiliteit eigen vermogen | resultaat / eigen vermogen |
De rentabiliteit rekent jortt dus zonder gemiddeld vermogen en zonder de rente op te tellen; zie rentabiliteit voor het verschil. Wil je je cijfers met iemand doornemen, dan kun je een boekhoudcoach zoeken die jortt kent.
Verwante termen
Liquiditeit: de kengetallen voor de korte termijn.
Solvabiliteit: de kengetallen voor de lange termijn.
Rentabiliteit: wat je vermogen oplevert.
Jaarrekening: waar kengetallen vaak in staan.
Cashflow: geldstromen in een periode, naast de momentopname van kengetallen.
Veelgestelde vragen over kengetallen
Heb je een vraag? Wij hebben de antwoorden!
Wat zijn kengetallen?
Kengetallen zijn verhoudingsgetallen die je uit je balans en je winst-en-verliesrekening berekent, zoals de current ratio en de solvabiliteit. Ze vatten veel cijfers samen in een paar getallen. Zo zie je hoe je bedrijf ervoor staat, hoe het zich ontwikkelt en hoe het zich verhoudt tot vergelijkbare bedrijven.
Welke groepen kengetallen zijn er?
Kengetallen zijn onder te verdelen in vier groepen: liquiditeitskengetallen (kun je op korte termijn betalen), solvabiliteitskengetallen (kun je op lange termijn al je schulden betalen), rentabiliteitskengetallen (hoeveel winst levert je vermogen op) en activiteitskengetallen (hoe snel draaien je voorraad en je vorderingen).
Wat is het voordeel van werken met kengetallen?
Met kengetallen geef je een grote hoeveelheid gegevens uit een boekhouding kort en bondig weer. Daardoor zie je snel hoe je bedrijf zich over de jaren ontwikkelt, en kun je je bedrijf vergelijken met andere bedrijven in je branche. Banken en financiers gebruiken ze om je bedrijf te beoordelen.
Waar vind ik de cijfers voor kengetallen in jortt?
In twee rapporten, vanaf jortt ZZP. Je bezittingen, vorderingen, schulden en eigen vermogen staan op de balans, die je per maand bekijkt. Je opbrengsten, kosten en winst staan in de winst-en-verliesrekening, per maand, kwartaal of jaar. De jaarrekening die jortt opstelt, rekent in het hoofdstuk KPI / Kengetallen de solvabiliteit, de current ratio, de quick ratio, de nettowinstmarge en de rentabiliteit voor je uit.
Kloppen de kengetallen die ik uit jortt haal altijd?
Alleen als je boekhouding bij is. Boek eerst al je bij- en afschrijvingen tot dat moment in en zorg dat Kruisposten leeg is. Heb je voorraad, werk die dan bij: voorraad boek je in jortt aan het eind van het jaar of als je tussentijdse cijfers nodig hebt.