Wat is debet en credit?

Debet en credit zijn de twee kanten van elke boeking in een traditionele boekhouding. Debet is de linkerkant, credit de rechterkant. Bij elke boeking is het totaal aan de debetkant gelijk aan het totaal aan de creditkant. Dat is het principe van dubbel boekhouden: elk bedrag komt op twee plekken in je boekhouding terug.

In jortt hoef je niet te kiezen tussen debet en credit. Jortt leidt het af uit wat er op je bankrekening gebeurt en welke categorie je kiest.

Waar de woorden vandaan komen

Debet komt van het Latijnse debere, dat moeten of schuldig zijn betekent. Credit komt van credere, geloven of toevertrouwen. De methode werd in 1494 beschreven door de Italiaanse monnik en wiskundige Luca Pacioli; kooplieden in Venetië en Florence gebruikten hem toen al.

Debet en credit hadden in die tijd een handige functie. Zonder rekenmachine is het lastig om positieve en negatieve getallen in één kolom op te tellen. Door ze in twee kolommen te zetten, tel je elke kolom gewoon op en vergelijk je de totalen.

Debet en credit op de balans

Op de balans is de debetzijde de linkerkant. Daar staan de activa: wat je bedrijf bezit, waaronder het geld dat je nog tegoed hebt van je debiteuren. De creditzijde is de rechterkant. Daar staan de passiva: je eigen vermogen en je schulden, waaronder wat je nog moet betalen aan je crediteuren. Beide kanten zijn altijd even groot.

Wanneer boek je debet en wanneer credit?

Voor elke soort rekening geldt een vaste kant:

Soort rekeningNeemt toeNeemt af
Bezittingen (activa)debetcredit
Schulden en eigen vermogen (passiva)creditdebet
Kostendebetcredit
Opbrengstencreditdebet

Kosten staan dus debet, omdat ze je eigen vermogen verlagen. Opbrengsten staan credit, omdat ze het verhogen.

Een voorbeeld: een verkoopfactuur

Je stuurt een klant een factuur van € 1.000 plus 21% btw, samen € 1.210. Je hebt dan € 1.210 tegoed (een bezitting gaat omhoog), je omzet stijgt met € 1.000 en je bent de Belastingdienst € 210 btw schuldig:

RekeningDebetCredit
Debiteuren€ 1.210
Omzet€ 1.000
Te betalen btw€ 210

Betaalt de klant, dan gaat je bank omhoog en je vordering omlaag: € 1.210 debet bij Bank en € 1.210 credit bij Debiteuren. Beide boekingen zijn in evenwicht.

Zo werkt het in jortt

Jortt werkt vanaf je bankrekening. Een plus is een opbrengst, een min is een kostenpost of een privéopname: een bijschrijving opent jortt als opbrengst, een afschrijving als kosten. Jij kiest de categorie, of de Boekhoudbot doet dat, en jortt zet de bedragen aan de goede kant en houdt je balans in evenwicht. Een factuur die je in jortt maakt, staat al als omzet geboekt; de betaling koppel je er alleen nog aan.

Dat werkt het best als je je bankrekening koppelt, wat kan vanaf jortt ZZP. Hoe dat in de praktijk loopt, lees je bij automatisch boekhouden.

Op een paar plekken zie je debet en credit nog wel. De loonjournaalpost zet kosten links en schulden rechts. En een memoriaalboeking heet in jortt een balansboeking: daarin vul je een bedrag in, zo nodig met een min ervoor, in plaats van een debet- en creditkolom.

Wat je niet in jortt doet

Een journaalpost in twee kolommen, debet en credit, voer je in jortt niet in. Neem je een loonjournaalpost over uit een ander salarispakket, dan verreken je per regel debet en credit tot één saldo; zie de loonboeking veld voor veld.

Veelgestelde vragen over debet en credit

Heb je een vraag? Wij hebben de antwoorden!

Debet en credit zijn de twee kanten van elke boeking in een traditionele boekhouding: debet links, credit rechts. Debet komt van het Latijnse debere, moeten of schuldig zijn, en credit van credere, geloven of toevertrouwen. Bij elke boeking is het totaal aan beide kanten gelijk.

De debetzijde is de linkerkant van de balans. Daar staan de activa: wat je bedrijf bezit en nog tegoed heeft. De creditzijde is de rechterkant. Daar staan de passiva: je eigen vermogen en je schulden. Beide kanten zijn altijd even groot.

Gaan je bezittingen omhoog of maak je kosten, dan boek je debet. Gaan je schulden of je eigen vermogen omhoog of heb je een opbrengst, dan boek je credit. Gaat iets omlaag, dan boek je het aan de andere kant. Een verkoopfactuur is dus debet bij debiteuren en credit bij omzet en btw.

Nee. Jortt werkt vanaf je bankrekening: een bijschrijving opent jortt als opbrengst, een afschrijving als kosten. Jij of de Boekhoudbot kiest de categorie, en jortt zet de bedragen aan de goede kant en houdt de balans in evenwicht.

Nee, niet in twee kolommen. Een memoriaalboeking heet in jortt een balansboeking: je kiest een categorie en vult een bedrag in, zo nodig met een min ervoor. Neem je een loonjournaalpost over uit een ander salarispakket, dan verreken je per regel debet en credit tot één saldo.