Wat is een boekhouding?

Een boekhouding is het overzicht van alle ontvangsten en uitgaven van je onderneming, ingedeeld in categorieën; boekhouden is het bijhouden daarvan. Uit je boekhouding volgen je winst, je btw-aangifte en je jaarrekening, en als ondernemer ben je verplicht er een te voeren en 7 jaar te bewaren. In jortt boekt de Boekhoudbot je bij- en afschrijvingen op de juiste categorie en zet hij wat hij niet zeker weet bij Nog te doen.

Een boekhouding is het overzicht van alle ontvangsten en uitgaven van je onderneming. Daaruit volgt je bedrijfsresultaat: wat er overblijft als je alle kosten van je omzet aftrekt. Je voert een boekhouding om verantwoording af te leggen aan de Belastingdienst en om zelf te zien hoe je bedrijf ervoor staat. Als ondernemer ben je wettelijk verplicht er een bij te houden.

Wat is boekhouden?

Boekhouden is het bijhouden van je boekhouding: elke inkomst en uitgave vastleggen op de juiste plek. Boekhouden is dus wat je doet, de boekhouding is het resultaat. In het dagelijks gebruik worden de twee woorden door elkaar gebruikt.

Waarom je een boekhouding bijhoudt

Een boekhouding heeft drie doelen:

  1. Verantwoording aan de Belastingdienst. Je btw-aangifte en je aangifte inkomsten- of vennootschapsbelasting komen uit je boekhouding, en de Belastingdienst moet kunnen nagaan of ze kloppen.
  2. Inzicht voor jezelf. Je ziet wat je verdient, waar je geld naartoe gaat en hoe je financieel ervoor staat. Dat helpt je om de juiste keuzes te maken.
  3. Inzicht voor anderen. Een bank of investeerder wil je cijfers zien voordat hij geld leent of investeert. Behalve je balans en je winst-en-verliesrekening vragen zij vaak ook kengetallen zoals solvabiliteit, liquiditeit en rentabiliteit, en de jaarrekeningen van voorgaande jaren.

Ben je verplicht een boekhouding bij te houden?

Ja. Als ondernemer ben je wettelijk verplicht een administratie bij te houden die past bij je bedrijf. Ben je ingeschreven bij de KvK, dan begint die plicht meteen. Of je het zelf doet of samen met een boekhouder, kies je zelf.

De Belastingdienst moet je boekhouding binnen een redelijke termijn kunnen controleren. Elke onderneming met een eigen KvK-nummer of btw-nummer heeft daarom een eigen boekhouding nodig. Is je boekhouding niet volledig, niet te controleren of bewaar je haar niet lang genoeg, dan kan dat ingrijpende gevolgen hebben.

Categorieën (vroeger grootboekrekeningen)

Een boekhouding krijgt vorm door categorieën: de vakjes waarin je je opbrengsten en kosten verdeelt. In de klassieke boekhouding heten die grootboekrekeningen; in jortt heten ze categorieën. Er bestaan veel schema’s, maar voor je aangifte vraagt de Belastingdienst om een vaste set hoofdposten:

  • Opbrengsten
  • Inkoopkosten
  • Kosten uitbesteed werk
  • Lonen en salarissen
  • Sociale lasten
  • Pensioenlasten
  • Afschrijvingen
  • Auto- en transportkosten
  • Huisvestingskosten
  • Onderhoud van bedrijfsmiddelen
  • Verkoopkosten
  • Andere kosten

Een uitgebreider schema heb je dus niet nodig, en het maakt je boekhouding vaak alleen maar onoverzichtelijker. Wil je ergens meer detail, maak dan onder een hoofdpost een subcategorie aan.

Je boekhouding als basis voor je belastingaangiften

Btw-aangifte

De meeste ondernemers moeten btw afdragen, meestal per kwartaal. Omdat je in je boekhouding bijhoudt wat je verkoopt en inkoopt, rekent je boekhoudprogramma uit hoeveel btw je moet betalen of terugkrijgt. Met de btw-aangifte in jortt dien je hem daarna in bij de Belastingdienst.

Inkomstenbelasting

Heb je een eenmanszaak of vof, dan is je boekhouding aan het eind van het jaar de basis voor je aangifte inkomstenbelasting. Daarvoor heb je je begin- en eindbalans en je winst-en-verliesrekening nodig.

Vennootschapsbelasting

Heb je een bv of nv, dan betaalt je onderneming vennootschapsbelasting over haar winst. Ook die aangifte doe je op basis van je begin- en eindbalans en je winst-en-verliesrekening.

Wat hoort er nog meer bij je administratie?

Je administratie gaat verder dan je boekhouding. Alle gegevens over je onderneming die je vastlegt, op papier of digitaal, horen erbij:

  • kasadministratie (ook kladaantekeningen) en kassabonnen
  • financiële aantekeningen, zoals het inkoop- en verkoopboek
  • tussentijds gemaakte controleberekeningen
  • ontvangen facturen en kopieën van verzonden facturen
  • bankafschriften
  • contracten, overeenkomsten en andere afspraken
  • agenda’s en afsprakenboeken
  • correspondentie
  • software en databestanden

Al die gegevens moet je bewaren: in de regel 7 jaar, en gegevens over onroerende zaken 10 jaar. Dat heet de fiscale bewaarplicht. Twijfel je over een document, kijk dan bij wat er allemaal bij je administratie hoort.

Let op
Veel gegevens krijg je alleen nog digitaal, en je bank laat je ze niet onbeperkt terughalen: met een bankkoppeling of bankbestand gaat jortt tot 18 maanden terug. Lees je bank dus op tijd in. Wat in jortt staat, bewaart jortt, ook nog 7 jaar nadat je je abonnement opzegt.

Van boekhouding naar jaarrekening

Aan het eind van het jaar maak je uit je boekhouding de jaarrekening. Die bestaat uit de begin- en eindbalans en de winst-en-verliesrekening. Doe je de boekhouding als zzp’er, dan is dat voldoende. Een uitgebreider rapport, met een toelichting en de belangrijkste kengetallen, heet een jaarverslag.

KvK-jaarrekening

Een bv of nv moet haar jaarrekening ook deponeren bij de KvK. Voor een kleine bv is dat een beknopte versie, vooral van de balans. Doe je de boekhouding voor je bv in jortt MKB of Plus, dan maakt jortt de KvK-jaarrekening uit je boekhouding, klaar om te deponeren.

Tip
Met de KvK-jaarrekening kun je ook de winst van een bedrijf berekenen: neem het eigen vermogen van dit jaar min het eigen vermogen van vorig jaar, en corrigeer voor kapitaalwijzigingen zoals uitgekeerd dividend of een storting.

In jortt

In jortt voer je je boekhouding vanaf jortt ZZP; in het gratis jortt Starter maak je alleen facturen en offertes. Je opbrengsten en kosten staan in categorieën, het woord dat jortt gebruikt voor grootboekrekeningen. Je beheert ze bij Instellingen, Categorieën. De Boekhoudbot boekt je bij- en afschrijvingen automatisch, wat hij niet zeker weet zet hij bij Nog te doen, en onder Rapporten staan je winst-en-verliesrekening, je balans en je jaarrekening.

Zo voer je je boekhouding in jortt

Je boekhouding voer je digitaal, het liefst in een online boekhoudprogramma. In jortt gaat dat zo:

  1. Je koppelt je bank. Je bij- en afschrijvingen komen vanzelf binnen.
  2. De Boekhoudbot boekt. Hij zet ze op de juiste categorie en koppelt betalingen aan je facturen. Wat hij niet zeker weet, zet hij bij Nog te doen, met een voorstel erbij.
  3. Facturen en bonnen staan meteen goed. Een factuur die je in jortt maakt, staat direct in je boekhouding. Bonnen en inkoopfacturen verzamel je in de Inbox.
  4. Je btw-aangifte en jaarwerk komen eruit. Jortt rekent je btw-aangifte uit, controleert hem en je dient hem vanuit jortt in. Aan het eind van het jaar maakt jortt de jaarafsluiting en de jaarrekening.

Zo werkt automatisch boekhouden met jortt. Boekhouden kan vanaf jortt ZZP; dat pakket is voor eenmanszaken, voor een bv of vof kies je jortt MKB of Plus. Wil je zien hoe het in de praktijk werkt, lees dan boekhouden in jortt, stap voor stap.

Bekijk boekhoudprogramma jortt

Verwante termen

Veelgestelde vragen over boekhouding en boekhouden

Heb je een vraag? Wij hebben de antwoorden!

Je administratie gaat verder dan je boekhouding. Onder je administratie vallen alle gegevens die je over je onderneming vastlegt, op papier of digitaal: facturen, bonnen, bankafschriften, contracten, correspondentie en agenda's. Je boekhouding is het financiële deel daarvan: de ontvangsten en uitgaven die je boekt.

Ja. Als ondernemer ben je wettelijk verplicht een administratie bij te houden die past bij je bedrijf, en die zo in te richten dat de Belastingdienst hem binnen een redelijke termijn kan controleren. Je bewaart je administratie 7 jaar, en gegevens over onroerende zaken 10 jaar. Dat heet de fiscale bewaarplicht.

Je koppelt je zakelijke bankrekening en de Boekhoudbot boekt je bij- en afschrijvingen op de juiste categorie. Facturen die je in jortt maakt, staan meteen in je boekhouding, en bonnen verzamel je in de Inbox. Wat de Boekhoudbot niet zeker weet, zet hij bij Nog te doen. Je btw-aangifte dien je vanuit jortt in, en de jaarafsluiting en jaarrekening maakt jortt voor je.

Voor je aangifte vraagt de Belastingdienst om een vaste set hoofdposten, zoals opbrengsten, inkoopkosten, afschrijvingen, huisvestingskosten, auto- en transportkosten, verkoopkosten en andere kosten. Een groter schema heb je niet nodig. Wil je meer detail, maak dan onder een hoofdpost een subcategorie aan. In jortt staan de hoofdcategorieën al klaar en kun je ze niet wijzigen of verwijderen.

Wat jortt niet op je gekoppelde rekeningen kan zien. Je voorraad, je zakelijke kilometers en de btw over het privégebruik van je auto boek je zelf, en bonnen koppel je zelf aan een boeking, met een voorstel van jortt. Fiscale keuzes blijven van jou en je adviseur. En met het gratis jortt Starter voer je geen boekhouding; dat kan vanaf jortt ZZP.