Deelnemingen in je boekhouding

Heeft je bv of nv minstens 5% van de aandelen in een andere vennootschap waarvan het kapitaal in aandelen is verdeeld, zoals een bv of nv? Dan heb je een deelneming in die vennootschap. Dat komt vaak voor bij een holding met een werkmaatschappij. Een deelneming is een financieel bedrijfsmiddel en staat als bezit op je balans.

Het blok Deelnemingen zie je bij Geldzaken als je administratie een bv of nv is.

Heb je minder dan 5% van de aandelen, dan is het geen deelneming. Lees dan aandeel onder 5%.

Deelneming toevoegen

Deelnemingen voeg je in boekhoudprogramma jortt toe bij Geldzaken. In het voorbeeld heeft Koertt B.V. de helft van de aandelen in Jansen Installatietechniek BV: 900 van de 1.800 aandelen van € 10, gekocht bij de oprichting.

1. Ga naar Geldzaken links in het hoofdmenu.
2. Klik bij Deelnemingen op Deelneming. Het paneel Deelneming toevoegen opent.
3. Vul de velden in:
   • Omschrijving: de naam van de deelneming, hier Jansen Installatietechniek BV. Onder die naam kies je de deelneming straks als categorie.
   • Datum beginsaldo en Beginsaldo: stap je over van een ander boekhoudprogramma, vul dan bij Beginsaldo de waarde in waarvoor de deelneming op je laatste balans stond, en kies als datum december van het jaar voordat je met jortt begon. Koop je de deelneming nu, laat het beginsaldo dan op € 0,00 en kies de maand van de aankoop.
   • Percentage van de aandelen in uw bezit: hoeveel procent van de aandelen je bv heeft, minimaal 5.
   • Nominale waarde van het aandelenpakket: de waarde waarvoor de aandelen zijn uitgegeven, voor jouw deel. Hier 900 aandelen van € 10: € 9.000. Ook als je het kapitaal pas later stort, vul je de nominale waarde in.
   • Opgeofferde bedrag: wat je bv voor de aandelen heeft betaald. Bij de oprichting is dat meestal gelijk aan de nominale waarde. Kocht je de aandelen later van iemand anders, dan kan het meer of minder zijn.
   • RSIN/Fiscaal nummer van deze deelneming bekend: kies Ja en vul het RSIN/fiscaal nummer in. Weet je het niet, kies dan Nee en vul het adres van de deelneming in.
4. Klik op Opslaan.

De deelneming staat nu bij Geldzaken, bij Deelnemingen. Het percentage, de nominale waarde en het opgeofferde bedrag staan in het rapport Aangifte vennootschapsbelasting.

Aankoop deelneming boeken

Stort je holding het aandelenkapitaal van je werkmaatschappij, dan heet dat ook wel volstorten. Je boekt die storting, net als de aankoop van aandelen via de notaris, op de deelneming:

1. Ga naar Nog te doen links in het hoofdmenu.
2. Klik bij Bij- en afschrijvingen op de juiste rekening.
3. Klik op de afschrijving van de betaling aan de verkoper, de notaris of de werkmaatschappij. Het paneel Banktransactie opent.
4. Klik bij Mogelijke koppelingen op Maak boeking. Het paneel Maak boeking aan opent.
5. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming, hier Jansen Installatietechniek BV.
6. Vul een Omschrijving in, bijvoorbeeld Storting aandelenkapitaal Jansen Installatietechniek BV.
7. Klik op Opslaan.

De deelneming staat nu bij Geldzaken voor € 9.000,00.

Stort je het kapitaal niet meteen, maar later of in een ander jaar? Lees dan hoe boek ik aandelenkapitaal bij een bv.

Waardeverandering deelneming doorvoeren

Je kunt een deelneming op twee manieren op je balans zetten:

Jortt maakt je jaarrekening en het rapport voor de vennootschapsbelasting op fiscale grondslagen. Fiscaal staat een deelneming op de verkrijgingsprijs. Kies je toch voor nettovermogenswaarde, doe dat dan elk jaar op dezelfde manier, en overleg met je boekhouder of dat bij jouw bv mag.

De waardeverandering is in jortt de manier om iets op Resultaat uit deelnemingen te boeken. Zo voeg je hem toe:

1. Ga naar Geldzaken links in het hoofdmenu.
2. Klik bij Deelnemingen op de deelneming. Het paneel van de deelneming opent, met onderaan de Waardeveranderingen deelneming.
3. Klik op Alle opties en daarna op Waardeverandering toevoegen.
4. Vul bij Verandering het verschil met de oude waarde in: een positief getal als de waarde hoger is geworden, een negatief getal als hij lager is geworden.
5. Kies bij Datum waardeverandering de maand.
6. Klik op Opslaan.

De waardeverandering staat in je winst-en-verliesrekening bij Resultaat uit deelnemingen, apart van je andere opbrengsten en kosten.

Waardeer je op nettovermogenswaarde en keert de dochter dividend uit, boek het dividend dan alleen op de deelneming en voeg er geen waardeverandering voor toe. De winst waaruit het dividend komt, heb je al met de jaarlijkse waardeverandering geboekt.

Deelneming deels of geheel verkopen met winst

Verkoop je (een deel van) je deelneming voor meer dan je ervoor betaalde, dan is het verschil winst. Die valt meestal onder de deelnemingsvrijstelling: je betaalt er geen vennootschapsbelasting over.

Deelneming geheel verkopen met winst

Koertt B.V. verkoopt al haar aandelen in Jansen Installatietechniek BV voor € 60.000. De deelneming stond op € 9.000.

1. Ga naar Nog te doen en klik bij Bij- en afschrijvingen op de juiste rekening.
2. Klik op de bijschrijving van de koper. Het paneel Banktransactie opent.
3. Klik bij Mogelijke koppelingen op Maak boeking.
4. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming.
5. Klik op Opslaan.

De deelneming staat nu op € 9.000 min € 60.000: € -51.000. Voeg daarom een waardeverandering toe van € 51.000, in de maand van de verkoop. De deelneming staat dan op € 0,00, en de € 51.000 winst staat bij Resultaat uit deelnemingen.

Daarna sluit je de deelneming af:

1. Ga naar Geldzaken en klik op de deelneming.
2. Klik op Archiveer en bevestig.

Archiveren kan alleen als de deelneming op € 0,00 staat. De boekingen blijven staan, maar je kunt er niets meer op boeken en de deelneming staat niet meer bij Geldzaken.

De velden Percentage van de aandelen in uw bezit, Nominale waarde van het aandelenpakket en Opgeofferd bedrag rekent jortt niet zelf bij, en jortt bewaart er geen geschiedenis van. Ze staan in het rapport Aangifte vennootschapsbelasting. Op 0 zetten kan niet: het percentage moet minimaal 5 zijn en de bedragen groter dan € 0. Laat ze staan en archiveer de deelneming.

Deelneming deels verkopen met winst

1. Ga naar Nog te doen en klik bij Bij- en afschrijvingen op de juiste rekening.
2. Klik op de bijschrijving van de koper. Het paneel Banktransactie opent.
3. Klik bij Mogelijke koppelingen op Maak boeking.
4. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming.
5. Klik op Opslaan.

Voeg daarna een waardeverandering toe, zodat de deelneming weer op de waarde staat van de aandelen die je nog hebt. Waardeer je op verkrijgingsprijs, dan is dat wat je oorspronkelijk voor die aandelen betaalde. Het bedrag van de waardeverandering is je winst en staat bij Resultaat uit deelnemingen.

Pas daarna bij de deelneming met Wijzigen het Percentage van de aandelen in uw bezit, de Nominale waarde van het aandelenpakket en het Opgeofferde bedrag aan voor de aandelen die je nog hebt. Jortt rekent ze niet zelf bij.

Heb je na de verkoop minder dan 5% van de aandelen? Dan is het geen deelneming meer. Lees aandeel gezakt onder 5%.

Deelneming deels of geheel verkopen met verlies

Krijg je voor (een deel van) je deelneming minder dan je ervoor betaalde, dan boek je het op dezelfde manier. Alleen is de waardeverandering nu negatief.

Ook een verlies op de verkoop van een deelneming valt onder de deelnemingsvrijstelling. Je mag het dus niet aftrekken van je winst voor de vennootschapsbelasting. In jortt staat het verlies daarom niet bij je kosten, maar bij Resultaat uit deelnemingen.

Deelneming geheel verkopen met verlies

1. Ga naar Nog te doen en klik bij Bij- en afschrijvingen op de juiste rekening.
2. Klik op de bijschrijving van de koper. Het paneel Banktransactie opent.
3. Klik bij Mogelijke koppelingen op Maak boeking.
4. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming.
5. Klik op Opslaan.

De deelneming staat nu nog op een positief bedrag: wat je meer betaalde dan je terugkreeg. Voeg een waardeverandering toe met dat bedrag als negatief getal, zodat de deelneming op € 0,00 komt. Archiveer de deelneming daarna, zoals bij geheel verkopen met winst.

Deelneming deels verkopen met verlies

1. Ga naar Nog te doen en klik bij Bij- en afschrijvingen op de juiste rekening.
2. Klik op de bijschrijving van de koper. Het paneel Banktransactie opent.
3. Klik bij Mogelijke koppelingen op Maak boeking.
4. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming.
5. Klik op Opslaan.

Voeg een negatieve waardeverandering toe, zodat de deelneming op de waarde staat van de aandelen die je nog hebt. Pas daarna met Wijzigen het percentage, de nominale waarde en het opgeofferde bedrag aan.

Heb je na de verkoop minder dan 5% van de aandelen? Lees dan aandeel gezakt onder 5%.

Aandeel gezakt onder 5% na verkoop

Onder de 5% is het voor de Belastingdienst geen deelneming. Hoe je dat boekt, hangt af van je situatie:

• Je hebt beursaandelen via een bank of broker. Maak dan bij Geldzaken, bij Kas en bank, een Aandelenrekening. Lees hoe boek ik met een aandelenrekening.
• Je hebt minder dan 5% in een gewone bv, vanaf het begin of na een verkoop. Dan zet je de aandelen op een verstrekte lange termijn lening. Zo blijven ze bij de financiële vaste activa staan. De stappen staan hieronder.

Eerst maak je de categorie aan:

1. Ga naar Geldzaken links in het hoofdmenu.
2. Klik bij Verstrekte leningen op de plusknop. Het paneel Verstrekte lening toevoegen opent.
3. Vul bij Omschrijving in: Aandeel in en de naam van het bedrijf, met het percentage. Bijvoorbeeld Aandeel in Jansen Installatietechniek BV 4%.
4. Kies bij Soort verstrekte lening voor Lange termijn lening.
5. Klik op Opslaan.

Had je vanaf het begin minder dan 5%, boek dan de betaling voor de aandelen op deze categorie en sla de rest over. Zakte je na een verkoop onder de 5%, dan boek je de waarde over van de deelneming naar de nieuwe categorie. Dat doe je met twee boekingen.

Boeking 1:

1. Klik rechtsboven op Toevoegen en kies Boeking.
2. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de lening die je net hebt gemaakt.
3. Vul bij Omschrijving in: Overboeken waarde aandeel in Jansen Installatietechniek BV 4%.
4. Vul bij Totaalbedrag de waarde van je aandeel in.
5. Kies bij Boekdatum de maand van de verkoop.
6. Klik op Opslaan.

Boeking 2:

1. Klik rechtsboven op Toevoegen en kies Boeking.
2. Kies bij Soort boeking voor Balans en als Categorie de deelneming.
3. Vul bij Omschrijving in: Overboeken waarde aandeel, kleiner dan 5%.
4. Vul bij Totaalbedrag de waarde van je aandeel in.
5. Kies bij Boekdatum de maand van de verkoop.
6. Klik op Opslaan.
7. Klik bij Mogelijke koppelingen op Betaald met en kies boeking 1.

De deelneming staat nu op € 0,00 en de waarde van je aandeel staat bij Verstrekte leningen. Archiveer de deelneming.

Factuur maken voor verkoop aandelen?

Verkoopt je holding aandelen in een bv, bijvoorbeeld van je werkmaatschappij? Dan laat je een notaris een akte van levering opmaken. Dat is wettelijk verplicht.

De bijschrijving op je bankrekening boek je zoals hierboven. De akte van levering onderbouwt die bijschrijving. Een factuur maak je er niet voor.

Resultaat deelneming belast?

Alles wat je op Resultaat uit deelnemingen boekt, telt mee in de winst van je bv in de winst-en-verliesrekening. Voor de vennootschapsbelasting valt het meestal onder de deelnemingsvrijstelling: de dochter betaalt zelf al belasting over haar winst, en zonder vrijstelling zou dezelfde winst twee keer worden belast.

Onder de vrijstelling vallen het dividend, de waardeveranderingen en het verschil tussen wat je betaalde en wat je bij verkoop kreeg. Dat geldt voor winst én verlies: een verkoopverlies mag je niet aftrekken. Een uitzondering is een liquidatieverlies, als de dochter wordt opgeheven; daarvoor gelden eigen voorwaarden.

In het rapport Aangifte vennootschapsbelasting in jortt staat het Resultaat uit deelnemingen apart. Je neemt het over op de site van de Belastingdienst, bij de deelnemingsvrijstelling. Twijfel je of je deelneming onder de vrijstelling valt, bijvoorbeeld bij een beleggingsdeelneming, overleg dan met je boekhouder of de Belastingdienst.